Yeterli uyku ve dinlenmeye rağmen devam eden yorgunluğun basit bir halsizlik olarak görülmemesi gerektiğini belirten Uzm. Dr. Fatma Özenç Turşak, bu durumun demir ve B12 vitamini eksikliğinden tiroid hastalıklarına, diyabetten uyku apnesine ve kronik hastalıklara kadar pek çok farklı nedenden kaynaklanabileceğini söyledi.
Uzm. Dr. Turşak, yorgunluğun tek başına bir hastalık olmadığını, vücudun verdiği önemli bir sinyal olabileceğini vurguladı. Özellikle yeterli uykuya rağmen devam eden, artan veya başka belirtilerle birlikte görülen yorgunluğun ciddiye alınması gerektiğini ifade etti.
Demir eksikliğinin, özellikle kadınlarda yorgunluğun önemli nedenlerinden biri olduğunu belirten Uzm. Dr. Turşak, demirin vücutta oksijen taşınması açısından kritik olduğunu söyledi. Eksikliğinde halsizlik ve enerjisizlik hissedilebileceğini, ileri düzeyde kansızlığa yol açabileceğini belirtti. Yoğun adet kanaması olan kadınlarda demir eksikliği açısından değerlendirme yapılması gerektiğini ekledi.
B12 vitamini eksikliğinin de halsizlik ve enerji düşüklüğüne yol açabileceğini ifade eden Turşak, hayvansal gıdaları sınırlı tüketenlerde ve emilim problemi olanlarda B12 düzeylerinin kontrol edilmesi gerektiğini söyledi. Baş ağrısı, konsantrasyon güçlüğü, unutkanlık ve nörolojik yakınmaların da B12 eksikliğine eşlik edebileceğini belirtti.
Tiroit bezinin metabolizma hızını düzenleyen hormonları ürettiğini hatırlatan Turşak, hipotiroit durumunda yorgunluk ve halsizliğin görülebileceğini söyledi. Yorgunluğa üşüme, kilo alma, kabızlık, cilt kuruluğu, saç dökülmesi ve uyku hali gibi belirtiler eşlik ediyorsa tiroid fonksiyonlarının değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
Sabahları dinlenememe ve gün içinde sürekli uyku halinin uyku apnesinin işareti olabileceğini belirten Turşak, yüksek sesle horlama, uykuda nefesin durması, sabah baş ağrısı gibi belirtilerin dikkate alınması gerektiğini ifade etti. Uyku apnesinin uykunun kalitesini bozarak yorgunluğa neden olabileceğini söyledi.
Sürekli yorgunluğun diyabet gibi metabolik hastalıklarla da ilişkili olabileceğini belirten Turşak, sık idrara çıkma, aşırı susama, ağız kuruluğu ve açıklanamayan kilo değişiklikleri gibi belirtiler varsa kan şekerinin mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
Yetersiz ve dengesiz beslenmenin enerji düşüklüğünü artırabileceğini söyleyen Turşak, işlenmiş gıdalar yerine sebze, meyve, baklagiller ve tam tahıllardan zengin dengeli beslenmenin önemini belirtti. Yetersiz sıvı tüketiminin de yorgunluğa neden olabileceğini ekledi.
Depresyon ve stresin de yorgunluğun nedeni olabileceğini belirten Turşak, ilgi kaybı, isteksizlik, uyku düzeninde bozulma ve sürekli çökkün hissetme gibi belirtiler varsa ruhsal durumun da değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Bazı romatizmal hastalıkların da yorgunlukla kendini gösterebileceğini belirten Turşak, sabah tutukluğu, eklem ağrısı ve hareket kısıtlılığı gibi belirtiler varsa romatolojik hastalıkların göz önünde bulundurulması gerektiğini ifade etti.
Kronik böbrek hastalıklarının erken dönemde belirti vermeyebileceğini ancak ilerledikçe halsizlik ve yorgunluğun ortaya çıkabileceğini belirten Turşak, hipertansiyon, diyabet veya kalp-damar hastalığı bulunanların böbrek fonksiyonlarını düzenli kontrol ettirmesi gerektiğini söyledi.
Kanser endişesinin toplumda yaygın olduğunu ancak tek başına yorgunluğun kanser göstergesi olmadığını vurgulayan Turşak, açıklanamayan kilo kaybı, ateş, gece terlemesi, kitle veya olağandışı kanamalar gibi belirtiler eşlik ediyorsa mutlaka hekime başvurulması gerektiğini belirtti.
Uzm. Dr. Turşak, haftalar boyunca devam eden, giderek artan veya günlük yaşamı etkileyen yorgunluklarda hekim değerlendirmesinin gerektiğini vurguladı. Hastanın öyküsü, fizik muayenesi ve gerekli kan testleriyle olası nedenlerin değerlendirilerek yorgunluğa neden olan problemin ortaya çıkarılmasının amaçlandığını sözlerine ekledi.
