Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Mehmet Fatih Kılıçlı, 21 Ekim Küresel İyot Eksikliği Bozukluklarını Önleme Günü kapsamında, özellikle tiroid rahatsızlığı bulunan kişileri bilinçsiz iyot kullanımına karşı uyardı. Gebelik ve emzirme döneminde iyot ihtiyacının karşılanmasının önemine dikkat çeken Kılıçlı, iyotun az miktarda bulunmasına rağmen vücutta önemli işlevleri olduğunu belirtti.
Prof. Dr. Kılıçlı, iyotun tiroid hormonlarının yapısında yer aldığını ve gebelik ile emzirme dönemlerinde çocuğun zihinsel ve fiziksel gelişiminde kritik rol oynadığını vurguladı. İyotun yalnızca hormon üretimi için değil, sağlıklı büyüme ve gelişim için de önemli bir mineral olduğunu ifade etti.
Vücuda yeterli iyot alınmadığında tiroid hormon üretiminde yetersizlik görülebileceğini belirten Prof. Dr. Kılıçlı, tiroid bezinde nodül oluşumunun da iyot eksikliğiyle ilişkili sorunlar arasında yer aldığını söyledi. İyot eksikliğinin önemli bir halk sağlığı sorunu olduğunu, ancak gereğinden fazla iyot alınmasının da vücuda zarar verebileceğini ekledi.
İyotun başlıca kaynaklarının iyotlu tuz ve deniz ürünleri olduğunu belirten Kılıçlı, süt, yoğurt ve yumurtanın da iyot alımına katkı sağladığını ifade etti. Hekim tarafından özel bir kısıtlama önerilmediği sürece iyotlu tuz kullanılmasını tavsiye eden Kılıçlı, burada önemli olanın tuzu fazla tüketmek değil, kullanılan tuzun iyotlu olması ve ölçülü davranılması olduğunu belirtti.
Son yıllarda iyot içeren Lugol solüsyonlarının bilinçsiz kullanımına da dikkat çeken Prof. Dr. Kılıçlı, dışarıdan ek iyot almadan önce mutlaka bir sağlık profesyoneline, özellikle endokrinoloji uzmanına danışılması gerektiğini söyledi. Haşimato ve Graves hastalığı gibi tiroid rahatsızlıklarında veya toksik multinodüler guatr ve toksik adenom gibi durumlarda fazla iyot alınmasının tiroid hormonlarında ciddi yükselmelere ya da düşüşlere neden olabileceğini, bunun da hastalığın seyrini olumsuz etkileyebileceğini aktardı.
İyot eksikliğinin klinik belirtilerinin belirgin olmayabileceğini ve şikayetlerin çoğunlukla tiroid hormon düzeylerinde değişiklikler meydana geldiğinde ortaya çıkabildiğini belirten Prof. Dr. Kılıçlı, özellikle gebelik ve emzirme döneminde yeterli iyot alımının hem anne hem de bebeğin sağlığı açısından kritik olduğunu vurguladı. Bu dönemlerde bebeğin yeterli iyot almasının zihinsel ve fiziksel gelişimi açısından çok önemli olduğunu, bu nedenle hekim önerisi olmadan iyot kısıtlaması yapılmaması gerektiğini ifade etti.
İyotun yalnızca besinlerle değil, bazı ilaçlar ve tıbbi işlemler aracılığıyla da vücuda alınabildiğini hatırlatan Prof. Dr. Kılıçlı, özellikle kalp ritim bozukluklarının tedavisinde kullanılan bazı ilaçların ve bilgisayarlı tomografide kullanılan iyotlu kontrast maddelerin tiroid fonksiyonlarını etkileyebileceğini belirtti. Tiroid hastalığı bulunan kişilerin bu tür ilaçlar veya işlemler öncesinde doktorlarını bilgilendirmeleri gerektiğini, gerekli durumlarda tiroid hormon düzeylerinin değerlendirilmesi ve olası sorunlara karşı hekim kontrolünde önlem alınması gerektiğini sözlerine ekledi.
