Hamilelik, emzirme ve kilo dalgalanmalarından sonra göğüslerde görülen sarkma, kadınların estetik cerrahiye başvurma nedenleri arasında öne çıkıyor. Estetik, Plastik ve Rekonstrüktif Cerrahi Uzmanı Op. Dr. Salih Emre Üregen, meme dikleştirme ile meme büyütmenin farklı sorunlara yanıt verdiğini belirterek doğru planlamanın ayrıntılı bir muayeneyle başladığını söyledi.
Göğüsler büyük ölçüde deri ve ince bağlarla taşınan bir dokudan oluşuyor. Hamilelikte ve emzirme döneminde hacmin önce artıp sonra azalması, belirgin kilo alıp verme, yaşla birlikte deri esnekliğinin azalması ve sigara bu desteği zayıflatabiliyor. Sonuçta meme dokusu aşağı kayıyor, meme başı olması gereken hizanın altına iniyor ve memenin üst kısmı boşalıyor.
Dikleştirme ile büyütmenin sıkça birbirine karıştırıldığını belirten Op. Dr. Salih Emre Üregen şunları söyledi: “Meme dikleştirme, tıbbi adıyla mastopeksi, sarkmış meme dokusunu yeniden şekillendirir ve meme başını olması gereken yüksekliğe taşır. Amacı memeyi büyütmek değil, formunu ve konumunu düzeltmektir. Büyütme ise hacmi artırır ama sarkmayı tek başına düzeltmez. Sarkmayla birlikte belirgin hacim kaybı da varsa iki işlem aynı ameliyatta ya da ayrı seanslarda planlanabilir. Hangisinin gerektiğine muayenede karar verilir.”
Sarkmanın derecesi, meme başının meme altı kıvrımına göre konumuna bakılarak belirleniyor. Hafif sarkmada meme başı çevresinden yapılan bir kesi yeterli olabiliyor. Orta derecede buna dikey bir kesi, ileri sarkmada ise meme altı kıvrımında yatay bir kesi ekleniyor.
Üregen, iz konusunda gerçekçi olmak gerektiğini vurguladı: “Dikleştirme kalıcı bir iz bırakır ve izin uzunluğu kesi tipine bağlıdır. Daha kısa bir iz uğruna yetersiz bir şekillendirme yapmak, memenin kısa sürede yeniden sarkmasına yol açabilir. Bu dengeyi ameliyattan önce hastayla açıkça konuşmak gerekir.” Derinin kalitesi, deri üzerinde olan çatlaklar izin kalitesini belirleyen faktörlerdir
Protez kullanılmadan yapılan dikleştirmeleri inceleyen ve 34 çalışmada 1.888 hastayı kapsayan bir sistematik derlemede toplam komplikasyon oranı yüzde 10,4 olarak bildirildi. En sık görülenler iz sorunları ve meme başı bölgesiyle ilgili sorunlardı. Dikleştirme ile protezin aynı seansta yapıldığı 4.856 olguyu kapsayan başka bir derlemede ise bu oran yüzde 13,1 bulundu. Üregen, sarkmayı gidermek için deriyi daraltmak ile hacmi artırmanın birbirine zıt iki hedef olduğunu, bu nedenle iki işlemin birlikte yapılmasının daha dikkatli bir planlama gerektirdiğini ve bazı hastalarda ayrı seansların tercih edilebildiğini ifade etti. Genelde neden şu aslında değişkenler arttıkça sonucun tahmin edebilirliği zorlaşıyor maalesef. Değişken ne kadar azsa sonuç o kadar kesin oluyor.
Ameliyat, meme gelişimi tamamlandıktan sonra, genellikle 18 yaşından sonra planlanıyor. Emzirmenin en az altı ay önce bitmiş olması ve kilonun stabil olması öneriliyor. Hamilelik ve emzirme ameliyatın sonucunu değiştirebildiği için yakın dönemde çocuk planı olanların bunu muayenede paylaşması gerekiyor. Ameliyat öncesinde yaşa uygun meme görüntülemesi yapılıyor.
Hazırlık sürecinde sigaranın ameliyattan haftalar önce bırakılması isteniyor; çünkü sigara hem yara iyileşmesini hem de meme başının beslenmesini olumsuz etkiliyor. Aspirin gibi kan sulandırıcı ilaçlar ve bazı bitkisel takviyeler ise hekimin önerdiği süre önceden bırakılıyor. Üregen, hastaların ilaçlarını kendi başlarına kesmemesi gerektiğinin altını çizdi.
Tek başına dikleştirme genellikle genel anestezi altında 1–2 saat sürüyor. Hastaların çoğu 4–5. günde masa başı işe dönebiliyor. Ağır fiziksel aktivitelere 3–4. haftadan sonra kademeli olarak başlanıyor. Meme şeklinin oturması ve izlerin solmaya başlaması ise 3–6 ayı buluyor.
İlk aylarda meme başında his azalması ya da hassasiyet artışı sık görülüyor ve çoğunlukla zamanla düzeliyor; ancak kalıcı his değişikliği de olası riskler arasında yer alıyor. İlk haftalarda medikal sütyenin gece gündüz kullanılması, sırt üstü uyunması ve kesilerin güneşten korunması öneriliyor. Artan şişlik, kızarıklık, akıntı ya da ateş fark edildiğinde kontrol günü beklenmeden hekime başvurulması gerekiyor.
Üregen son olarak şunları söyledi: “Her kadının meme yapısı, deri kalitesi ve beklentisi farklıdır. Hangi yöntemin uygun olduğu ancak ayrıntılı bir muayeneyle belirlenebilir.”
Kesi tipleri, dikleştirmenin büyütme ve küçültmeyle ne zaman birleştirildiği, iyileşme takvimi ve riskler hakkında meme dikleştirme ameliyatı rehberinde ayrıntılı bilgi yer alıyor.
